15 . همو : اگر يكى نگه‌دارد و ديگرى بكشد و سومى بنگرد ؛ قاتل كشته مىشود ، نگه‌دارنده به حبس ابد محكوم مىشود و ناظران كور مىشوند . « 1 » 16 . شهيد ثانى : گفتهء محقق : « اگر يكى نگه‌دارد . . . » : اين نيز از باب اجتماع سبب و مباشرت - با غلبهء مباشرت - است و دليل در اين مورد ، قول پيامبر - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - است كه فرمود : قاتل كشته و نگه‌دارنده بازداشت مىشود . . . و حديث صحيح حلبى از ابا عبد اللّه صادق - عليه السلام - است كه فرمود : « امير المؤمنين - عليه السلام - چنين قضاوت كرد » و بسيارى از روايات ديگر . . . . « 2 » 17 . علّامه مجلسى : نگه‌دارنده تا پايان عمر در زندان مىماند . « 3 » 18 . فيض كاشانى : هرگاه مباشر و سبب قتل ، با يكديگر در قتل شركت كرده باشند ، در بيشتر موارد مباشر ضامن است ؛ مثلا در ميان سه تن : قاتل ، دستور دهنده و نگه‌دارنده اجماع هست كه قاتل كشته مىشود و دو نفر ديگر به حبس ابد مىافتند . . . . « 4 » 19 . شيخ محمد حسن نجفى : . . . نگه‌دارنده براى هميشه زندانى مىشود . در اين مورد هيچ اختلافى در كتاب‌هاى فقهى نديده‌ام ، بلكه از خلاف ، غنية النزوع و غير آن دو ، به دليل روايت معتبر مستفيض ، اجماع نقل شده است كه از آن جمله ، صحيح حلبى و خبر سماعه . . . و ديگر نصوص است . . . . « 5 » 20 . آية اللّه خوئى : اگر مقتول را كسى نگه‌دارد و ديگرى بكشد ، قاتل كشته مىشود و نگه‌دارنده - بعد از آن كه دو پهلويش ( پشت او ) با شلاق نواخته شد - به حبس ابد مىافتد و هر سال پنجاه ضربه تازيانه مىخورد . « 6 » 21 . امام خمينى : اگر مقتول را كسى نگه‌دارد و دومى او را بكشد و سومى مراقب باشد ؛ قاتل قصاص مىشود ، نه نگه‌دارنده ، ولى نگه‌دارنده تا زمان مرگ در حبس باقى مىماند . . . « 7 » 22 . آية اللّه گلپايگانى : آن كه مردى را نگه‌دارد و ديگرى او را بكشد ؛ قاتل كشته

--> ( 1 ) . قواعد الاحكام ، ج 2 ، ص 283 . ( 2 ) . مسالك الافهام ، ج 15 ، ص 84 . ( 3 ) . حدود ، قصاص ، ديات ، ص 72 و 117 . ( 4 ) . مفاتيح الشرائع ، ج 2 ، ص 112 . ( 5 ) . جواهر الكلام ، ج 41 ، ص 42 ؛ مناهج المتقين ، ص 509 . ( 6 ) . مبانى تكملة المنهاج ، ج 2 ، ص 11 ، مسألهء 16 . ( 7 ) . تحرير الوسيله ، ج 2 ، ص 463 .